Velazquez – Nedimeler (Las Menınos)

Velazquez – Nedimeler (Las Menınos)

İspanya’nın en önemli ressamlarından sayılanVelazquez’in 1656 yılında yaptığı Nedimeler isimli tablosu resim sanatının ilk üç boyutlu tablosu olarak kabul edilmiştir. Velazquez’in baş yapıtı olarak görülen bu tablo Madrid’deki Parado Müzesinde sergilenmektedir.

Nedimeler tablosunda üç ana detay göze çarpmaktadır. Resmin tam merkezinde Prenses Margarita bulunmaktadır. Arka planda yer alan aynaya bulanık olarak dönemin İspanya Kralı 4.Felipe ve eşi Mariana’nın görüntüsü yansımaktadır. Sol tarafta büyük tuvalin önünde ise ressam Velazquez’in kendisi yer alır. Velazques elinde paletle tam karşıya bakıyor olması Kral ve Kraliçeyi resmediyor düşüncesi yüksek bir ihtimal olarak belirmektedir.

Velazquez’in önünde duran devasa tabloda, resme yeni mi başladığı; yoksa, resmi bitirmek üzere mi olduğu bilinmemektedir. Ve tuvalde neyi resmediyor olduğunu göremiyor olmamız Velazquez’in bir sır olarak kalmasını istiyor olduğunu düşünmemize yol açmaktadır. Tuvali uzaktan izliyor oluşu kanaatimce resmi bitirme aşamasında olduğunu göstermektedir.

Aynaya yansıyan Kral ve Kraliçenin görüntüsü ile her nekadar onların resmedildiği düşünülse de, tarihte Kral ve Kraliçenin o boyutlarda bir tablosunun olmayışı farklı yorumlanmayı açık hale getirmiştir.

Resmin bulunduğu oda ressam Velazquez’in Alcazar Kalesindeki çalışma odasıdır. Kendisi de zaten saray ressamı olduğu için kırk yıla yakın Kral ve ailesine hizmetler vermiştir.

Bu loş odada mistik bir hava yaratan ressamın, ressimdeki figürlere sanki hareket ediyorlarmış gibi bir canlılık katmış olması resmin üzerinde daha çok konuşulmasına vesile olmuştur. Resimdeki figürlerden herhangi bir tanesinin çıkarılması sanki resmin eksik kalacağını, belki de anlatmak istediği hikayenin yarım kalacağını bize açıkça ifade edecekmiş gibi yansıtmaktadır. Velazquez ışığı ve gölgeyi en iyi kullanan ressamlardandır. Kimi yerlerin karanlıkta kalması, kimi yerlerin ise aydınlık oluşu bir teknik olarak düşünülse de, iki zıtlığı, (yaşam ve ölüm, gizem ve açıklık) anlatmak istemiş olduğunu söyleyebiliriz. Resim sanki başlı başına bir hikaye; ya da bir hikayenin parçasıymış gibi, o anda sanki bir duruma tepki veriyorlarmış gibi resmedilmiş olmaları yeni bir sır olarak önümüzde durmaktadır.

Resimdeki figürleri tanıtmaya gelirsek eğer, beyaz elbiseli figür, 4.Felibe’nin kızı Margarita’dır. Prensesin çevresindeki nedimeler ise; Dona Isabel de Velasco (sağdaki) ve Dona Maria’dır. (soldaki) Resmin sağ yanında saray cücesi Mari Barbola yer alır. Mari Barbola’nın sağındaki saray soytarısı Nicolosico Pertusato’dur. Arka planda Prensesin şaberonu (eşlikçi yaşlı kadın) Dona Marcelo de Ulloa ve koruyucu yer alır. Resmin en arka planında çıkış kapısında yer alan kişi ise Kraliçenin mabeyincisi Don Jose Nieto durmaktadır. Nieto’un içeriye girdiğimi yoksa içerden çıktığı mı yoruma açık bırakılmıştır.

Velazquez’in sanki bize bakıyormuş gibi duruşu, resme bakan herkesi resmediyor olabilir düşüncesini hissettirmektedir. Zira tuvalin ön yüzünü göremiyor oluşumuz sanki bunu açıklar niteliktedir. Resimdeki canlılığı da göz önünde bulundurduğumuzda, Velazquez’in bizi resmetmiş hissiyatını yaşatması sanki kendisinin, hem zamanının hem de kendisinden sonraki zamanın ressamı olduğunu söylemek istemiş gibidir. Sırlarla dolu Nedimeler tablosunun içindeki tuvalde belki de sizin resminiz vardır. Ne dersiniz….

Diego Velazquez (1599-1660)

1599 da İspanya’nın Seville kentinde doğan asıl adı Diego Rodriguez de Silva Velazquez olan Barok ressam ‘’gerçeğin gerçek ressamı’’ olarak anılmaktadır. Işık ve gölgeyi ustalıkla kullanan Velazquez, ünlü ressam Francisco Herrear’ın yanında eğitim görmüştür. Ustasının kızıyla evlenen Velazquez’in en ünlü tabloları arasında karısını resmettiği portresi yer alır. Kırk yıla yakın saray hizmetinde bulunan Velazquez 1660 yılında Madrid’de hayata gözlerini yummuştur.

Enver Karahan

Kaynak:

-Wıkıpedia, Las Meninas

-Britannıca, Diego Velazquez

-Sanatın Büyük Ustaları 4, F.C. Erdoğan, Hayalperest Yayınevi

Share

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir